Kleurrijke stippen op Mars rotsen zouden het gevolg kunnen zijn van microbiële activiteit

Sinds de landing in de Jezero-krater op Mars in februari 2021 heeft de Perseverance-rover al dertig monsters verzameld tijdens zijn zoektocht naar sporen van voormalig leven.

NASA’s Perseverance-rover heeft op Mars rotsen ontdekt die mogelijk het duidelijkste bewijs tot nu toe vormen van voormalig leven op de rode planeet.

De rotsen, bedekt met opvallende groene, blauwe, zwarte en witte stippen, bevatten mineralen die op aarde doorgaans ontstaan door microbiële activiteit.

Veelbelovende ontdekking in oude riviervallei

De gespikkelde rotsen werden gevonden in Neretva Vallis, een oude riviervallei die miljarden jaren geleden water naar de Jezero-krater voerde.

Dit gebied wordt door wetenschappers beschouwd als een voormalig bodem van een meer met omstandigheden die ooit geschikt waren voor leven.

“Dit zouden wel eens het duidelijkste teken van leven kunnen zijn dat we ooit op Mars hebben gevonden, wat ongelooflijk spannend is”, aldus waarnemend NASA-directeur Sean Duffy tijdens een persconferentie woensdag.

De bevindingen zijn gepubliceerd in het prestigieuze wetenschappelijke tijdschrijft Nature.

Mineralen met biologische oorsprong

De kleurrijke kenmerken op de rotsen bestaan uit twee bekende mineralen: vivianiet (blauwgroen, ook wel ‘lijkkristallen’ genoemd) en greigiet (dofbruin). Beide mineralen zijn samengesteld uit ijzer, fosfor en zwavel.

Wanneer deze mineralen samen in sedimenten worden aangetroffen, duidt dit op aarde meestal op microbiële stofwisseling.

Hoofdonderzoeker Joel Hurowitz legt het proces uit: “Microben eten het organische materiaal op en laten het reageren met de modder. Het bijproduct van die reactie zijn deze mineralen. Dat is eigenlijk de reden waarom we hier zo enthousiast over zijn.”

Organisch materiaal ontdekt

Naast de mineralen bevatten de rotsen ook organisch materiaal – koolstofmoleculen die de bouwstenen van het leven vormen. Dit materiaal zou afkomstig kunnen zijn van een oude levensvorm, of het zou als voedsel hebben kunnen dienen voor andere organismen.

Hurowitz benadrukt: “Dit is echt het eerste overtuigende signaal van organische materie dat we hebben ontvangen sinds we in de Jezero-krater zijn geland.”

Definitief bewijs vereist monsters van Mars

Hoewel de bevindingen veelbelovend zijn, waarschuwen wetenschappers dat definitief bewijs alleen kan worden geleverd door de rotsen rechtstreeks te analyseren in laboratoria op aarde.

De mineralen zouden theoretisch ook zonder microben kunnen zijn ontstaan, bijvoorbeeld door verhitting, maar de studie toont aan dat de Marsrotsen niet verhit lijken te zijn.

Nicolas Dauphas, kosmisch chemicus aan de Universiteit van Chicago en niet betrokken bij het onderzoek, bevestigt het belang: “Deze rotsen zijn belangrijke doelwitten in de zoektocht naar oud leven op Mars. Alleen een Mars-monster kan de miljardenvraag beantwoorden: ‘Was er ooit leven op Mars?'”

Onzekere toekomst voor monsterretour

De weg naar definitieve antwoorden is echter onzeker. NASA’s Mars Sample Return-missie staat op een laag pitje, en het budgetvoorstel van president Trump voor 2026 zou een einde maken aan deze missie wegens financiële problemen.

Duffy belooft echter dat er wordt gezocht naar betere en snellere manieren om de monsters terug te brengen: “Wat we gaan doen, is kijken naar onze budgetten, onze timing, hoe we geld beter kunnen besteden en welke technologie we hebben om monsters sneller terug te krijgen.”

Hoop op nog levend leven

Michael Tice, medeauteur van de studie, wijst op een intrigerende mogelijkheid: “Als er ooit micro-organismen op Mars hebben bestaan, is het mogelijk dat hun nakomelingen daar nog steeds zijn, maar dan in andere omgevingen.”

De ontdekking markeert een belangrijke mijlpaal in de zoektocht naar leven buiten de aarde en toont aan dat Mars ooit omstandigheden had die microbieel leven konden ondersteunen. Of dit daadwerkelijk het geval was, blijft voorlopig een fascinerende vraag die alleen beantwoord kan worden door de rotsen daadwerkelijk naar de aarde te brengen.